Pokazywanie postów oznaczonych etykietą blog karnawał. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą blog karnawał. Pokaż wszystkie posty

29 lutego 2012

KB #28: Jaką rolę pełnią rasy w RPG?

18:30 Posted by Grzegorz A. Nowak , 1 comment
W ostatnim momencie postanowiłem przyłączyć się do 28 edycji Karnawału Blogowego. Tym razem Neurocide proponuje rozprawić się z rasami w grach RPG. Temat stary jak nasze hobby, ale również niezwykle wdzięczny, bo absolutnie każdy gracz i MG miał z nim do czynienia. Spróbujmy się przyjrzeć temu jaką rolę pełnią rasy w grach RPG.

30 stycznia 2012

KB #27: Po co komu ta osobowość?

20:00 Posted by Grzegorz A. Nowak , 6 comments
Zrobiłem sobie stanowczo za dużą przerwę od Karnawału Blogowego więc w ostatnim momencie dorzucę swoje 3 tys. znaków do dyskusji. W nowym roku zastanawiamy się nad osobowością, czyli dlaczego gracz powinien mieć powód do zabijania smoków i ratowania księżniczek.

14 grudnia 2010

KB#16: Prehistoryczne scenariusze

21:44 Posted by Grzegorz A. Nowak , , , 2 comments
Jak zwykle na sam koniec i tym razem spóźniony wpis na karnawał blogowy. Jakoś byłem przekonany, że kończy się dopiero jutro. W ten sposób to pierwsza edycja, na którą się nie wyrobiłem. Tym razem mówimy o scenariuszach - czas więc na kilka wynurzeń z cyklu "moje przygody".

Jestem dosyć ciężkim przypadkiem eRPeGowca - po raz pierwszy zagrałem mając jakieś osiem, albo dziewięć lat. Pomijając kwestie tego, czy to dobry wiek na inicjację w grach fabularnych, rozrywka ta pochłonęła mnie zupełnie do tego stopnia, że wkrótce sam stałem się Mistrzem Gry i sam zacząłem tworzyć scenariusze. Oczywiście na swój szczenięcy sposób. Zanim więc podchwiciłem jesiennogawędyzm, zanim napisałem przygodę na Puchar Gwiezdnego Pirata i nim zachwyciłem się systemem FATE pisałem takie oto scenariusze (czytasz na własną odpowiedzialność!):

Jaskinie i fragment opisu
 WFRP

Pierwszy scenariusz, który odnalazłem w swoim najstarszym eRPeGowym zeszycie, był umiejscowiony w świecie Warhammera. Wskazują na to przepisane statystyki Wokownika Chaosu z pierwszoedycyjnego podręcznika. Na 3 stronach formatu A5 rozrysowana została mapka jakichś jaskiń, oraz opisane zagrożenia czyhające na bohaterów graczy. O ile dobrze pamiętam i odczytuję, fabuła rozgrywała się wokół osoby Lidii, szlachcianki porwanej dla odprawienia jakiegoś mrocznego rytuału. Taki motyw ratowania księżniczki przepuszczony przez warhammerową pomroczność. Poniżej transkrypcja notatek scenariusza (pisownia oryginalna).

PUŁAPKA

Gracz musi wykonać test I. Gdy mu się nie powiedzie otworzy się klapa, a bochater tam wpadnie. Jeżeli trzymał coś w ręku musi rzucić na Zr czy mu to nie wypadło. W pułapce jest woda o głembokości 1,50cm [1]. Kto bedzie miał mniej wysokości utopi się[2].

KAGANEK

Jest 5 kaganków. Każdy na 1 ramieniu. [3]

KOŃ

Należy do Lidi.

SKRZYNIA (otwarta)

4 pochlebce[4], 5zk, klejnoty warte 28zk
(To należy do Lidi).

ZŁOTY KIELICH

Do rytuału. Warty 35zk

JEZIORO I STRUMYK

Stąd wziąść wode do rytuału.

GRÓB

Po odprawieniu rytuału z tąd wychodzi zjawa mniejszego boga Chaosu.

[1] Zapewne chodziło o 1,5 metra
[2] Jak widać już wtedy wiedziałem, że świat Warhammera jest brutalny i gracze nie mogą mieć łatwo! Poza tym to jedyny znany mi przypadek, kiedy wzrost w centymetrach, wypisywany zawsze na karcie bohatera, na coś się przydał.
[3] Po jednym na każdym ramieniu pentagramu.
[4] W ekwipunku szlachcica z 1ed WFRP znajdziecie "k6 pochlebców". Byłem wtedy przekonany, że "pochlebiec" to coś związanego z chlebem i spokojnie mieści się w niedużej skrzyni.

Miejsce zbrodni i rozpisana historia z handoutami


Zew Cthulhu, albo generic horror setting

Drugi ze scenariuszy przeznaczony był do Zew Cthulhu, choć miał niewiele wspólnego z mitami i twórczością Lovecrafta. Znacznie lepiej można go określić jako współczesna opowieść kryminalna z wątkiem okultystycznym w tle, a to dlatego, że wszystko działo się wokół morderstwa, które bohaterowie-detektywi mieli zbadać. Do notatek dołączona była nawet mapka miejsca zbrodni (z zaznaczonym ułożeniem ciała). Same notatki podzielone były n dwie części, w pierwszej były rozpisane dwa handouty (jak w każdym dobrym scenariuszu do ZC) w drugiej "historia morderstwa" odsłaniająca kulisy całej intrygi. Transkrypcja poniżej (znów pisownia bez zmian)

KARTKA

Zapraszamy na następne zebranie które odbędzie się 16.6.95r.[5] w pkt [tu narysowany pentagram] o godzinie 17:00

ZESZYT 1.str.
16.6.95r. Pujść o 17:00 na zebranie w pkt [pentagram] do clubu Paradise. Kupić kwiaty do wazonu.

2.str
INNE NOTATKI

HISTORIA MORDERSTWA

Morderstwo popełnił mąż Mikejli Tubson, Martin Tubson. Pochodził ze Szkocji. Był dobrym druidem, ale jego matka była zła. Kazała  mu zniszczyć symbol siły druidów czyli laskę i naszyjnik. Naszyjnik zniszczył, ale laskę obronił najlepszy druid. Martin uciekł, aż do Ameryki. Zamienił się w potwora Albordona przy pomocy umiejętności laboratoryjnej. Zabił żone, bo miała inny naszyjnik podobny do tamtego. Wzioł go by zawładnąć światem jak kazała mu matka.

[5] Bardzo cenna uwaga! Wskazuje na rok powstania scenariusza i jednocześnie mój wiek - 9 lat.

Podsumowanie

Być może tekst nawiązuje dosyć luźno do tematu karnawału, ale i z niego można wyciągnąć odpowiednie wnioski (np. w jakim wieku nie należy dawać swoim dzieciom podręczników do RPG). Zresztą ciekaw jestem czy i wy macie pochowne gdzieś głęboko prehistoryczne scenariusze i settingi.

10 listopada 2010

KB#15: Realizm - pierwsza konwencja

20:20 Posted by Grzegorz A. Nowak , 4 comments

W obecnej edycji karnawału, zajmującej się realizmem w grach fabularnych, przeważają głosy potępiające próby oddania realizmu w czasie sesji. I w sumie nic dziwnego – nie ma chyba rodzącego więcej patologii podejścia do grania i przedstawiania świata w jakim żyć mają Bohaterowie Graczy. W zdecydowanej większości przypadków realizm w RPG przyjmuje formę szeregu utrudnień dla graczy, które mają na celu oddanie świata rzeczywistego w świecie gry. Dotyczy ono w pierwszej kolejności zasad gry (bo to one, w przekonaniu „realistów”, nie oddają prawdziwego działania np. łuku refleksyjnego) a w drugiej opisu świata. Rzadko jednak zwraca się uwagę na to, że realizm, jest najczęściej pierwszą konwencją jaką posługuje się młody gracz RPG.

Każdy, kto pamięta czasy pierwszej edycji Warhammera, pamięta również dziesiątki modyfikacji zasad, które miały na celu poprawę różnych wad mechanicznych. O ile „syndrom nagiego krasnoluda” był ewidentnym błędem, to już kolejne zasady do broni strzeleckiej miały na celu zbliżyć ich działanie do rzeczywistości. Zachodziła prosta reakcja – skoro w naszym, realnym świecie broń strzelecka jest znacznie bardziej skuteczna, to czemu inaczej ma być w Starym Świecie?

Jak młody gracz robiłem dokładnie to samo – patrzyłem na świat gry fabularnej przez pryzmat naszej rzeczywistości i jest to jak najbardziej zrozumiałe. Oba światy są do siebie podobne, a bez odniesień do naszego trudno w ogóle grać (systemy z abstrakcyjnymi uniwersami są raczej mniej popularne od tych z „bezpośrednimi zapożyczeniami”). Chęć poprawiania gry wypływa z tego, że młodzi gracze, nieco nieświadomie, przyjmują konwencję realistyczną i konsekwentnie ją stosują. A ile z przez to jest kłótni? Do dziś pamiętam dyskusję o tym, czy chłop z kosą w łapach może trafić bohatera stojącego na wozie (!). Dojście do pojęcia „konwencji” na sesji wymagało czasu i doświadczenia, bo przecież na początku RPG było jedynie symulacją fantastycznego świata, szczególnie, że brakowało systemów, których mechanika dopasowana była do konwencji.

Dzisiaj młodsi gracz mają nieco ułatwiony start – na rynku jest co najmniej kilka systemów, które pokazują inną od realistycznej konwencję. Dla przykładu, jeśli w podręczniku wiele odniesień jest do komiksów i w prosty sposób autorzy wskazują na taki styl gry, młody gracz łatwo nałoży sobie kalkę wyobrażeń zaczerpniętych właśnie z tego medium i nie będzie go dziwiło przebieganie bohatera przez ściany, czy walka z kilkunastoma przeciwnikami na raz. Od realistycznego podejścia do gry nie uciekniemy i robienie tego nie ma zbytniego sensu – realizm również może być ciekawy i współuczestnicy karnawału pisali już o tym przede mną. Warto jednak pamiętać, że realistyczne podejście do gry, jest tylko konwencją, a tą można zmieniać i dostosowywać do wymagań grających.

Wszystko po to, żeby czerpać jak największą satysfakcję z gry.

14 października 2010

Wyniki ankiety Karnawału Blogowego

23:32 Posted by Grzegorz A. Nowak , 6 comments
Ledwo wczoraj pisałem, jak to na wyścigi z czasem starałem się dopełnić obowiązku zagłosowania w ankiecie podsumowującej pierwszy rok Karnawału Blogowego, a dziś już można zobaczyć pierwsze wyniki na blogu Borejki. Nie mogłem nie wykorzystać tej okazji żeby się trochę polansować!

Ze wstępnych wyników wygląda na to, że trzy z moich karnawałowych tekstów zostały docenione (choć ten na dziesiątą edycję nie miał konkurencji, więc cóż się dziwić). Są to:

Jednak prawdę mówiąc, inni blogerzy znacznie bardziej się wykazali niż moja skromna osoba i wszystkim docenionym serdecznie gratuluje. Jestem ciekaw jak potoczą się losy tekstów - z tego co pamiętam planowany jest PDF, ale z drugiej strony fajnie byłoby wydać Graj Karnawałem w POD!

Wyniki ankiety znajdziecie na bogu Borejki.

13 października 2010

W sprawie ankiety Karnawału Blogowego

19:51 Posted by Grzegorz A. Nowak , 2 comments
Praktycznie w ostatnim momencie udało mi się zagłosować w ankiecie podsumowującej pierwszy sezon Karnawału Blogowego. Za nami 12 edycji – mniej i bardziej udanych – więc taka forma oceny pracy blogerów jest jak najbardziej wskazana. Jednak zebranych wpisów z całego roku była ponad setka i przypomnienie sobie wszystkich wpisów zajęło mi kilka dni (z tego prawie połowę przeczytałem na ekranie telefonu komórkowego!). Nie zdziwię się, jeśli okaże się, że w ankiecie brało udział raptem kilka osób. Ale cóż się dziwić – nie każdy ma czas i ochotę przeglądać dziesiątki wpisów, przy tym rozważnie oceniać które z nich będą najbardziej reprezentatywne dla edycji.

Stąd też, braci blogowa, potrzeba nam zmian!

Zmiany, które chcę zaproponować się oczywiste i pewnie wielu z was już o nich myślała, ale wychodzę z założenia, że trzeba je sformułować, żeby ruszyć tryby machiny blogowej. Po pierwsze – najlepsze teksty każdej edycji należy wybierać tuż po jej zakończeniu. Znacznie łatwiej oceniać jest wpisy na bieżąco, kiedy ich liczba zamyka się średnio w kilkunastu tekstach. Myślę, że gospodarze poszczególnych edycji powinni wziąć na barki jeszcze jeden drobny obowiązek – przeprowadzenia ankiety, która trwać będzie do zakończenia kolejnej edycji (co nam daje miesiąc na napisanie tekstów, a potem jeszcze miesiąc na ich ocenienie).

Drugim problem, który pojawił się po pierwszym roku Karnawału Blogowego, są znikające wpisy. Wiadomo – w Internecie nic nie jest wieczne. Dlatego też podczas tych kilku dni oceniania wpisów niejednokrotnie okazywało się, że wpisu zaginął wraz z usunięciem bloga, lub znajdował się pod innym adresem i trzeba było poszukać go samemu. Dlatego uważam, że po zakończeniu każdej edycji wpisy powinny być zebrane do jednego PDFa i opublikowane wraz z podsumowaniem minionej edycji. To znów dodatkowy obowiązek dla gospodarzy, ale przekopiowanie tekstów do jednego dokumentu i umieszczenie go na stronie nie jest chyba takie trudne. Komuś może się nie podobać, że tekst z jego strony trafia do zbiorczego dokumentu (i zabiera mu czytelników). Problemem mogą być też multimedialne wpisy – z filmami, zdjęciami i obrazkami. Chwilowo jednak nie mam lepszego pomysłu na uwiecznienie wszystkich wpisów z poszczególnych edycji.

A może takie zmiany nie są potrzebne i dobrze jest jak jest? Tu już czekam na wasz głos w sprawie.

11 października 2010

KB#14: Religia w RPG

21:37 Posted by Grzegorz A. Nowak , , 1 comment
O tym, że religia w grach fabularnych jest problematyczne powiedziano w tej edycji karnawału już nie raz. Rzeczywiście, wierzenia w większości settingów są jeszcze jednym elementem tła, który można wpleść do scenariusza dla podkreślenia specyfiki przedstawionego świata. Kultu są źródłem mocy, stają się zarzewiem konfliktów, lub stanowią punkt zaczepienia dla przygody, lub określonego wątku w scenariuszu. Poza tym gracze rzadko kiedy przejmują się religią, chyba że tworzą akurat postać kapłanów. Ile razy na sesji słyszałem „moja postać lekceważy bogów”, „składam ofiary, modle się okazjonalnie, jak przeciętny mieszkaniec”. Najczęściej gracze religijność swoich bohaterów ograniczają do wplatania w narracje „Na Sigmara”, lub „Jedyny ustrzeż nas przed zakusami złego” - czyli znów element tła.

Jak jednak sprawić, żeby religia odgrywała rzeczywistą rolę w życiu postaci, podobnie jak to czyniła dla ludzi żyjących w okresach historycznych odpowiadających najpopularniejszym realiom. Pozostając ciągle pod wpływem mechaniki FATE, uważam, że ten prosty system może podsunąć pomysł na wplecenie wątków religijnych w życie postaci graczy. Mechanizmem tym są oczywiście Aspekty.

Dla tych, którzy nie są zaznajomieni z mechaniką FATE należy się krótkie wyjaśnienie. Aspekt to krótkie wyrażenie, fraza opisujące naszą postać. Może to być cecha fizyczna (Twardy jak stal) , cecha charakteru (Chciwy do granic), pochodzenie (Wychowany wśród slumsów), element historii (Weteran spod Breny), charakterystyczny przedmiot (Bicz i kapelusz), lub nawet ulubiony tekst („Spróbuj uniknąć tego!”). Cokolwiek gracz nie wymyśli ląduje na jego karcie postaci. W czasie gry, gdy Aspekt pasuje do sytuacji, może dać postaci bonus do rzutu, a gdy Aspekt przeszkadza (Chciwy do granic ma negatywne znaczenie) wymusza na graczu działanie zgodne z treścią Aspektu, ale nagradza takie odgrywanie punktami FATE, które można potem wykorzystać do zwiększenia swoich szans.

Biorąc pod uwagę dowolny setting fantasy wystarczy, żeby gracz wziął aspekt określający jego religijność – bogobojny będzie kierował się przesądami i składał ofiary żeby zyskać sobie przychylność bogów. I rzeczywiście, będzie to nagrodzone punktami FATE. A jeśli gracz postanawia drwić z bogów, którzy rzadko interesują się losem zwykłego człowieka? Również otrzyma nagrodę gdy uda mu się udowodnić, że człowiek jest kowalem własnego losu, choć takie podejście może mu zapewnić opinię bezbożnika, lub heretyka. Świetnie – za to też będzie nagrodzony, gdy jego światopogląd wpływać będzie na grę.

No dobrze, powie zdecydowana większość z Was, ale na co mi ta porada, skoro ja nie gram w FATE'a? Już odpowiadam – to bardzo źle, że nie gracie w FATE'a i powinniście to jak najszybciej zmienić ;). A tak na poważnie – bardzo łatwo zaadaptować pomysł aspektów do innych systemów. W Warhammerze wystarczy żeby gracz gdzieś na karcie opisał krótkim zdaniem swój pogląd na religię. Jeśli odgrywa swoją religijność, lub wierzenia w znaczący sposób wpłynęły na jego postępowanie (np. Gorliwy Sigmaryta nie cofnie się przed walką z wyznawcami Chaosu, marynarza obleje trwoga po tym, jak ktoś zagwizdał w trakcie rejsu, chłop za żadne skarby nie pójdzie rozmawiać z kapłanami Morra) można go nagrodzić odzyskaniem jednego Punktu Szczęścia. Z drugiej strony gdy gracz zapomni o tym, że zadeklarował religijność swojego bohatera, można mu zabrać jeden PS – bohater nie oddał czci bogom, popełnił grzech, dręczy go sumienie i łaska bogów opuści go na jakiś czas.

Moment, znów pewnie ktoś zakrzyknie, ale za odgrywanie są PDki! Dlaczego mam jeszcze dodatkowo mieszać z Punktami Szczęścia?! No cóż, nie da się ukryć, że jest w tym trochę racji, ale o Pdkach rzadko się myśli na sesji. Będą, albo nie będą pod koniec sesji, rozwinę sobie współczynniki, albo jeszcze będę musiał poczekać. Tak czy inaczej Doświadczenie jako nagroda jest znacznie bardziej długofalowe. Natychmiastowa pochwała w postaci odzyskanego PS motywuje znacznie lepiej.

Podobny pomysł pojawił się w czasie projektowania drugiej edycji Monastyru. W pierwszej edycji wybór Patrona był obowiązkowy, jednak nie niósł za sobą żadnych wymiernych korzyści. Nowy system miał wspierać bohaterów podążających za etosem jednego z świętych karianizmu. Postępowanie zgodne z ideałami wybranego patrona skutkowało nagradzaniem Punktami Zasług, które można wykorzystać na sesji, żeby poprawić swoje rzuty, lub zwiększyć szanse udanej akcji. Więcej o tym pomyśle znajdziecie we wpisie Darkena na stronie Monastyru 2.0 (choć nie traktujcie tego jako przedsmaku nowej edycji – wszystko co jest na blogu to tylko pomysły i nie wiadomo czy trafią do ostatecznej wersji podręcznika).

Podobny system można zastosować do innych RPGów – przyjrzyjcie się rozdziałom o wierzeniach i zastanówcie się jak można go wpleść. Pamiętajmy, że w starożytności, czy średniowieczu istnienie boga, czy bogów rzadko było przedmiotem dyskusji wśród prostego ludu, a w światach fantasy bóstwa często objawiają się poprzez widzialnie moce – stąd taki system wspierający odgrywanie religijnych postaci jest jak najbardziej na miejscu. Jeśli przykładacie wagę do elementów wierzeń na sesjach ten prosty sposób może się wam przydać. Jeśli uważacie jednak, że religia na sesjach RPG jest nie potrzebna, to nawet aspekty z FATE'a nie pomogą ;)

26 września 2010

Antologia Karnawału Blogowego

11:50 Posted by Grzegorz A. Nowak , No comments
Do 13 października można głosować w ankiecie Karnawału Blogowego. Przypomnę, że KB to inicjatywa blogowa, polegająca na tworzeniu wpisów blogowych na zadany temat. Co miesiąc mamy inny temat i innego prowadzącego. Obecnie trwa już 14 edycja Karnawału, więc erpegowi bloggerzy dają pokaz publicystycznych umiejętności już ponad rok. Dlatego też Borejko postanowił uczcić okrągłe 12 miesięcy zbierając najlepsze wpisy Karnawałowe z całego roku i publikując je w formie PDF (a może nawet POD).

Oczywiście o tym które wpisy mają trafić do antologii zadecydujecie Wy - czytelnicy - dlatego Borejko zamieścił na swoim blogu kilka wpisów mających w tym pomóc:

  • podsumowanie roku z Karnawałem Blogowym znajdziecie tutaj,
  • zbiór wszystkich wpisów z 12 edycji (jest ich prawie 240!) znajdziecie tutaj,
  • formularz ankiety do wypełnienia jest tutaj.

Zachęcam do głosowania (niekoniecznie na moje teksty ;) w ankiecie. Jest tam sporo wartościowych tekstów, a nominacja z pewnością zmotywuje autorów do dalszego uczestnictwa.

23 sierpnia 2010

KB#13: Ilustracje w RPG

23:14 Posted by Grzegorz A. Nowak , , No comments
Kolejna edycja Karnawału przynosi bardzo ciekawy temat – ilustracje w grach fabularnych. Rzeczywiście, żaden podręcznik nie może się obyć bez grafik i nawet systemy autorskie starają się dogonić swoich komercyjnych braci wstawiając do PDFów chociaż kilka ilustracji. Bez odpowiednich obrazków w podręczników niektóre systemy byłby obdarte z klimatu (lub zostałyby odebrane przez fanów zupełnie inaczej). Czy Monastyr zostałby uznany za RPGa o świetnym klimacie gdyby nie świetne rysunki, szczególnie przedstawienia wszystkich nacji autorstwa Morano? Czy wam też podręcznik do Wiedźmina i książki Feliksa W. Kresa kojarzą się z Kryształami Czasu (bo do wszystkich tych publikacji rysował Jarosław Musiał)? Czy Strefa Śmierci byłaby wspominana tak ciepło, gdyby nie sugestywne rysunki Andrzeja Grzechnika? I wreszcie czy ktoś pomyślał, że dzięki świetnej oprawie graficznej Into the Dreams ciężko nazwać po prostu „systemem autorskim”?

Ilustracje czasami mogą powiedzieć znacznie więcej niż dziesiątki stron opisu świata i zawsze ten tekst uzupełniają nastrajając odpowiednio czytelnika. Liczą się tu nie tylko same grafiki, ale także inne elementy graficzne podręcznika, jak obramowania stron, tła, ramki itp. Dzięki nim też można budować odpowiedni wizerunek gry i najczęściej systemy, które są zadbane od strony graficznej zyskują sobie większe zainteresowanie (przynajmniej „na pierwszy rzut oka”) niż te, które stawiają przede wszystkim na tekst. Zupełnym ideałem jest utrzymanie całego podręcznika, ba nawet całej linii wydawniczej w jednej stylistce. Jak dla mnie niedoścignionym wzorem jest seria podręczników do Planescape'a.
Z tym, chyba najbardziej dziwacznym, settingiem do AD&D spotkałem się za pośrednictwem dziś już kultowej gry Planscape: Torment. Można sobie wyobrazić jakie było moje osłupienie, kiedy jeden z ulubionych cRPG okazał być się prawdziwą grą fabularną! Od tego czasu zamarzyłem posiadać oryginalne podręczniki do Planscape'a, które to marzenie po dziś dzień nie zostaje zrealizowane.

Nie mniej jednak udało mi się zobaczyć wygląd wnętrza kilku podręczników i to właśnie on ukształtował moje wyobrażenie o świecie Planescape'a. Duże, niejednokrotnie zlewające się z tekstem ilustracje wszystkie kolorowe, ale jednocześnie lekko przyćmione, jakby wprost z sennego marzenia. Zresztą większość ilustracji przypominały wyczyny surrealistów (zgodnie z duchem settingu) i nawet rysunki ludzi, którzy są w mniejszości wobec innych istot zamieszkujących Wieloświat, mają jakieś dziwaczne, bajkowo-senne oblicze. Najwięcej dobrego wprowadził dominujący chyba styl Tony'ego Ditterlizzi'ego (o którego twórczości spokojnie można napisać osobną notkę) ale nie można też zapomnieć o takich artystach jak Adam Rex czy autor fenomenalnych okładek - Robh Ruppel.

Już samo wydanie podręczników przykuwa uwagę. Rewelacyjne wręcz logo należy do moich ulubionych (twarz Pani Bólu otoczona ostrzami pozostaje w pamięci), a okładka z Faction War ze "zniszczonym" powala na kolana. Niestety nie miałem żadnego z tych podręczników fizycznie w rękach jednak wnioskuje, że skoro kredowy papier nie był tak popularny wśród wydawców RPG, to kolorowe podręczniki do Planescape'a były wydane w kolorze ale na zwykłym papierze (jak niedoceniona polska edycja AD&D). Szkoda, że dziś już nie wydaje się w ten sposób podręczników - czy nie było przypadkiem taniej a zarazem przyjemniej w odbiorze (też was wkurza gdy kredowy podręcznik trzeba ustawiać pod kątem, żeby światło nie oślepiało)?. W linii wydawniczej Planescape'a popularne też były boxed sets - wydania pudełkowe, w których oprócz zestawu kilku podręczników znajdowały się kolorowe mapy dużego formatu. Dziś te wydania na ebay'u osiągają zawrotne ceny.

Planescape jest dla mnie przykładem świetnego podejścia do całej linii wydawniczej od strony graficznej. Dobrze przemyślana i konsekwentna polityka wydawnicza stworzyła jedną z najbardziej spójnych i inspirujących linii gier fabularnych. Pewnie starzy wyjadacze, którzy znają się lepiej na RPG potrafiliby wskazać więcej takich przykładów, jednak dla mnie Planespace pozostaje tym zapadającym w pamięć wzorem, który pokazuje jak wiele można zdziałać samą tylko oprawą graficzną.

22 lipca 2010

KB#12: Kraina snów zamknięta w k12

22:33 Posted by Grzegorz A. Nowak , 2 comments
Jak już zapewne domyślasz się, choć to wydawać się może absurdalne, jestem jednym z onejrów. Teraz czas na słowa do których zmierzałem od początku naszej rozmowy –Ty również jesteś onejrem, a ja mam zaszczyt powitać cię w Yltekh – Krainie Snów zamkniętej w dwunastościanie.

Powyższy fragment pochodzi z autorskiej gry RPG (roboczo zatytułowanej Oneida), którą pisałem będąc jeszcze w liceum. System miał opowiadać o snach, a gracze mieli wcielać się w postacie onejrów, mistycznych istot opiekujących się ludzkimi snami. Jest to jeden z wielu niedokończonych projektów, porozrzucanych po moim dysku twardym. Na potrzeby tego systemu wymyśliłem krainę snów, w której żyją bohaterowie i jest to chyba najbardziej dziwaczne uniwersum jakie zrodziło się w mojej głowie. Dlatego też postanowiłem przybliżyć go w ramach dwunastej edycji Karnawału Blogowego prowadzonej przez Magnesa - myślę, że to temat w sam raz do Międzyświatowego Geografika.

Na początek dwa słowa o samym systemie. Gracze mieli wcielać się w postacie z ludzkich snów – każdy z onejrów, bo tak nazywały się te istoty, miał możliwość przenikania do snów i wpływania na ich treść. Wiązało się to z tym, że w Oneidzie sen miał być mistycznym połączeniem z przedwieczną istotą zwaną Pierwszym – pozostającym w uśpieniu stwórcą świata. Onejrowie mieli dbać o to, żeby sen przebiegał spokojnie, a na przeszkodzie stała im wola i wyobraźnia śniącego oraz spaczeni onejrowie zwani Koszmarami. Czytając dzisiaj ten zakurzony już dokument tekstowy widzę sporą ilość inspiracji takimi systemami jak Planescape czy Wraith: the Oblivion oraz filmami w stylu Dark City i Miasta Zagubionych Dzieci. Na wzór systemów Świata Mroku sporo było tam specyficznego meta-języka, koniecznie pisanego z dużej litery (Koszmary, Przemiany, Pierwszy, Nicość, Wieczność, Ludzka Iskra), występowało swego rodzaju preludium dla Bohaterów stających się onejrami, oraz do dyspozycji grających miał być zestaw mocy pozwalających na manipulowanie snem.

Najdziwniejszy był chyba jednak pomysł na krainę, w której mieli mieszkać onejrowie, gdy akurat nie znajdowali się w czyimś śnie (tak – oprócz snów istniał jeszcze osobny świat, w którym senne zjawy przebywał na codzien). Kraina nazywała się Yltekh (nie mam pojęcia jak ją wymyśliłem) i znajdować się miała we wnętrzu ogromnego dwunastościanu. Na dodatek ta wielka k12 toczyła się (!), co mieszkańcy odczuwali jako okresowe, krótkie trzęsienia ziemi (ale tłumaczyło przynajmniej dlaczego ci mieszkający na górnych ścianach nie spadają). Każdy z boków sześciany (wewnętrznych) oddzielony był od pozostałych wielkimi ścianami, tak więc każdy pięciokąt był jak gdyby osobnym regionem. Ściany miały być wyłożone ogromnymi taflami luster tak, żeby mieszkańcom poszczególnych boków (zwanych Domenami) wydawało się, że żyją na dużych otwartych przestrzeniach. Przynajmniej takie było założenie, bo z uwagi na pewne wydarzenia w historii świata, w Yltekh panuje wieczna ciemność (musi być mrocznie, nie?). Na domiar złego wielki dwunastościan powoli się kurczy sprawiając, że zagłada onejrów jest kwestią czasu (wątek apokaliptyczny musi być – znów inspiracja WoDem). Każda z dwunastu ścian była osobnym światem, wzorowanym na jakimś aspekcie świata ludzi (świata realnego). Ich opisowi również poświęciłem trochę miejsca, dlatego do Geografika są w sam raz.

Metropolia – powstała z połączenia dwóch sąsiednich Domen. Ktoś wpadł na pomysł, żeby przebić się przez ścianę (niszcząc przy okazji lustra) i połączyć dwie Domeny, okazało się jednak, że przyśpieszyło to proces kurczenia się Yltekh w tym miejscu i teraz obie części Metropolii dzieli wzniesienie. Metropolia to mieszanka wszystkich wielkich miast świata, odbicie wielkich aglomeracji, z wieżowcami, ciemnymi uliczkami, barami a nawet Fabryką Chmur (w mrocznym uniwersum jakoś musiał padać deszcz). Części Domeny położone najbliżej ścian jest jednak zniszczona – kurczenie się spowodowało, że ulice są pozwijane jak obrus a wielkie budynki pękają, zbliżają się do siebie i kładą jeden na drugim.

Księgarium – czyli „biblioteka wielkości sporego miasta”. Cała Domena wypełniona pólkami z książkami, układającymi się w wieżowce z tysiącami tomisk. Regały wypełniają księgi z zapisanymi snami – wielu onejrów spisuje swoje doświadczenia, by Mędrcy mogli szukać w snach wiadomości od Pierwszego. Władczynią tego miejsca jest Wszechwiedząca, istota przypominającą kobietę na stale wrośniętą w bibliotekę za pomocą setki odnóży i macek, mająca na usługi setki księgarzy (jako „końcówki” niezliczonych macek) pilnujących swojej pani i jej Domeny. Oczywiście Wszechwiedząca dużo wie, lecz rzadko dzieli się informacjami za darmo.

Pogorzelisko – Domena zniszczona w trakcie walki Dwunastu Bohaterów z potężnym Koszmarem (o imieniu Thuror). Ten ostatni był przyczyną pogrążenia Yltekh w wiecznej ciemności. Przez niego uległ zniszczeniu wielki kryształ umiejscowiony w centrum dwunastościanu. Kryształ zwany był Blaskiem i dawał światło porównywalne ze słonecznym. Jednak od pamiętnej walki wszędzie zalegają ciemności.

Dom Buntowników – zwany również Garbatą Ziemią. Domenę tą obrali sobie za miejsce zamieszkania przedstawiciele jednej ze stron konfliktu zwanego Wojną Ksiąg. Ta górzysta kraina, będąca niegdyś najbliżej Blasku, była schronieniem dla Buntowników – wiele tu jaskiń i miejsc dobrych na kryjówkę. Po zakończeniu wojny mieszkają tu, ci którym nie odpowiadają pozostałe Domeny. Oczywiście kurczenie się Yltekh niszczy też Garbatą Ziemię i jest kwestią czasu kiedy najwyższe szczyty przebiją sklepienie.

Maszyneria – ta Domena jest kolejnym miastem, ale znacznie odmiennym od Metropolii. Dzięki ogromnym machinom znajdującym się pod ziemią można zmieniać układ ulic, budynków a nawet całych kwartałów. Oczywiście tak było kiedyś – Maszyneria zablokowała się w trakcie zmian ulic i teraz wszystko jest jakby w połowie poprzesuwane. Dlatego normalnym widokiem będą domy nienaturalnie obrócone, czy rozszczepione ulice z których wystają wielki koła zębate i sprężyny. Domena jest raczej nie zamieszkana i dosyć niebezpieczna dla niezaprawionego podróżnika.

Zagajnik – niegdyś całą tą pięciokątną ścianę porastał piękny las, jednak gdy zabrakło światłą Blasku, większość roślinności wymarło. Teraz ta Domena pozostaje w większości niezamieszkana za wyjątkiem kilku grup Opiekunów – onejrów, którzy poszukują fragmentów zniszczonego Blasku i utrzymują niewielkie zagajniki dzięki światłu tych małych odprysków. Kawałki kryształu są niezwykle cenne wiec Opiekunowie muszą cały czas mieć się na baczności.

Ocean Łez – to „morska” Domena, wedle legendy wypełniona Łzami Pierwszego, który płakał nad utraconymi światami. I rzeczywiście woda jest słona, a tych którzy się jej napiją dopada pesymizm i smutek. Podobno próbując jej można ujrzeć utracone światy, ale to też legenda. Na oceanie są nawet wysepki i porty, a onejrowie którzy czują pociąg do wielkiej wody podróżują po nim szukając nieodkrytych jeszcze miejsc i kawałków roztrzaskanego Blasku.

Pustynia Złudzeń – wypełniona po brzegi piaskami jest przedmiotem uwagi onejrów ze względu na rzadki rodzaj piasku, który służy zjawom za narkotyk. Jest on pozostałością po Piaskowym Człowieku, legendarnej istocie, która uczyła ludzi śnić. Teraz piasek złudzeń można znaleźć pośród wydm Pustyni, a jest on niezwykle drogi i poszukiwany przez Senne Zjawy.

Domena Strachu – część Yltekh zasiedlona przez Koszmary. Niezwykle niebezpieczna dla każdego kto nie przygotuje się odpowiednio na spotkanie z wrogami spokojnych snów. To taki odpowiednik złej krainy, która znajduje się w prawie każdym RPG.

Inspiracje dla poszczególnych domen można odkryć bez trudno, ale mimo ich wtórności można tu znaleźć kilka ciekawych pomysłów. Ławo też zauważyć, że jest tylko dziesięć opisanych domen, więc pozostają jeszcze dwie ściany z k12, których nie opisałem, bo po prostu brakło pomysłów. Na 15 stronach A4 czcionką 10 znalazło się jeszcze więcej grafomańskiego materiału (choć niektóre fragmenty nie były takie złe) ale ogólnie system wydaje mi się mało grywalny. Pomijam już fakt, że Oneida nie doczekała się żadnej mechaniki, choć pewne założenie odnośnie tego co powinno w niej być odnaleźć można w tekście (miała opierać się na k12).

I to koniec podróży do tej dziwacznej krainy snów. Być może wykorzystam niektóre z pomysłów zawartych w Oneidzie w jakiejś zupełnie innej kampanii. A może ktoś inny się zainspiruje?

14 czerwca 2010

KB #11: Dodatki, których nie było.

01:04 Posted by Grzegorz A. Nowak , , , 4 comments
I znów zabieram się za pisanie w ostatnim momencie. Nie dość, że nie mam zbyt dużo czasu, to jeszcze w temacie bieżącej edycji, czyli przypomnijmy - dodatków do RPGów, sporo już napisano. Dlatego postanowiłem potraktować temat nieco inaczej i w swoim wpisie postaram się przybliżyć kilka przykładów suplementów do gier fabularnych, które mimo najszczerszych chęci autorów nigdy nie ujrzały światła dziennego.

To, że wydawanie dodatków i utrzymywanie linii wydawniczej świadczy o żywotności systemu i daje jasny sygnał fanom (oraz sprawia, że tacy kolekcjonerzy jak ja mają na co wydawać pieniądze) wie chyba każdy. Dlatego autorzy bardzo często zapowiadają dodatki do swoich systemów i często niewiele z tych zapowiedzi jest realizowanych. Oczywiście nie mam na myśli dodatków do polskich edycji zagranicznych systemów - te przecież jednak się ukazały, tylko z różnych przyczyn nie doczekały się tłumaczenia. Znacznie ciekawsze wydają się przykłady ambitnych planów z naszego polskiego poletka, które pozostały jedynie wizją ich autorów.

Zły Cień: Kruki Urojenia

Ten system, który chyba jest antytezą dobrego RPG i profesjonalnego wydania oraz przewija się w fandomie jako przedmiot żartów i docinek, zasługuje na nieco uwagi. Po pierwsze jest jednym z pierwszych polskich RPGów (do tego osadzonym m.in. w Polsce z czasów pierwszych Piastów), a po drugie plan wydawniczy był nad wyraz ambitny. Pierwszym dodatkiem miał być XI, suplement przybliżający realia średniowiecznej Europy XI wieku wraz z opisem specyficznych ras, profesji, scenerii itd. Rodzajem cyklicznego suplementu miał być Mrok, zawierający rozszerzenia zasad do ZC:KU i opisy nowych systemów, a do współpracy przy jego pisaniu zapraszano utalentowanych tekściarzy (i nawet istniała szansa na honorarium!). Z kolei dodatek Cywilizacje miał rozwijać jeden ze światów systemu - fantastyczne Ardalonne - dodając do niego całą plejadę tytułowych cywilizacji "od koczowników łupiących kamień do kosmicznych wojażerów", a także opis Atlantydy. Czarownice miały przenosić do burzliwych czasów Łokietka i wprowadzać dodatkowe zasady magii (Kabała, nekromancja, chiromancja itd.) a Bramy Czasu pozwalać na podróżowanie między epokami a nawet światami. Dodatek Samotnia miał być RPG dla jednej osoby (i wedle zapewnień autora, nie miał być grą paragrafową - aż sam jestem ciekaw jak to miałoby wyglądać) i ostatni już Czaszka i kość wprowadzać miał możliwość grania w Zły Cień bez kości. Do tego jeszcze plany gier strategicznych i planszowych, a także powieści osadzonych w realiach systemu. Trzeba przyznać że rozmach naprawdę spory...

Aphalon

Kolejny z systemów autorskich wydanych za czasów początków RPG w Polsce. Aphalon, z uwagi na dosyć wtórne podejście do fantasy, nie zdobył sobie wielkiej popularności (choć jakaś niewielka baza fanów w internecie się pojawiła). Jednak już w podręczniku zapowiadane był pierwsze dodatki. Księga Przygód zawierać miała rozwinięty opis świata i autorzy zachęcali do współtworzenia settingu przez wysyłanie relacji z własnych sesji, które miały współtworzyć historię. O Księdze Map nie wiadomo nic ponad tytuł, lecz można się domyślać, że w zamierzeniu był to odpowiednik Atlasu Dominium do Monastyru.

Prócz tego wydaje mi się, że kiedyś czytałem o próbach stworzenia drugiej edycji ale o jakichkolwiek efektach nic mi nie wiadomo.

Dzikie Pola (pierwsza edycja)

Jako, że znam jedynie pierwszą edycję Dzikich Pól to na niej się skupię. W przeciwieństwie do poprzednich systemów, sarmackie RPG cieszyło się (i nowa edycja nadal się cieszy) sporym zainteresowaniem i rzeczywiście było ciekawą, oryginalną i dobrą grą RPG. Ale i tym razem autorzy puścili wodze fantazji, dlatego przy opisie Stanisława Stadnickiego znajdujemy wzmiankę, że więcej informacji o tym sławnym hultaju i okrutniku będzie można znaleźć w dodatku Diabeł Łańcucki. Pamiętam też, że kilkakrotnie autorzy wspominali o planowanej kampanii zatytułowanej Czarna Strzała, ale nie wiem gdzie dokładnie o tym wspominano.

Crystalicum

Jedyny rodzimy system w klimatach mangowych nie cieszył się zbyt wielką popularnością - linia wydawnicza zakończyła się na dwóch podręcznikach - jednym opisującym świat z punktu widzenia jednego z jego mieszkańców i drugim zawierającym wszelkie potrzebne do grania zasady. W tym ostatnim możemy znaleźć informacje, że przygotowywane były firmowe scenariusze oraz Podręcznik Mistrza Gry - dodatek grubości podstawki z pomocami dla prowadzącego, dodatkowymi zasadami (gwiezdna żegluga, bitwy, tworzenie własnych światów, moce potworów itp.) oraz sekretami świata Crystalicum. Z innych źródeł możemy się dowiedzieć, że początkowo podręcznik o świecie miał być wydany w formie kolorowego, wydanego na kredzie podręcznika, który miał wprowadzać w świat gry. Ostatecznie jednak przybrał formę wspomnianego podręcznika-powieści.

Monastyr

Chłopaki z Wydawnictwa Portal znani są z tego, że głowy mają pełne pomysłów, ale niestety nie wszystkie udaje się zrealizować. Ten problem spotkał i Monastyr, do którego miało wyjść wiele ciekawych dodatków. Zacznijmy od dziesięciu przygód - po jednej w każdym z głównych krajów Dominium. Początkowo ukazało się jedynie cztery i wydawało się, że na tym cały pomysł z przygodami się skończy, jednak w ramach prezentu na świętach Trzewik zaskoczył wszystkich fanów udostępniając darmowo piątą przygodę (pisałem o tym na blogu). Nadal jednak pozostaje 5 krajów czekających na swoje przygody (Ragada, Doria, Gord, Bardania i Nordia). Zapowiadano również dodatek o szermierce, który miał ujednolicić i rozszerzyć zasady Prawdziwego Starcia, a także Sojusznicy - suplement o tworzeniu, prowadzeniu i używaniu na sesji tych specyficznych Bohaterów Niezależnych. Z kolei Podręcznik Gracza miał być podzielony na trzy części (zdążyła się ukazać jedynie pierwsza) i rozwijać możliwości tworzenia bohatera między innymi o możliwość ustalenia na jakiej uczelni bohater pobierał nauki, lub z jakiego z najmożniejszych rodów Dominium pochodził. Głośno swego czasu było też o Valdorze, dodatku który miał opisywać ziemie pogan leżące na zachód od krajów wyznawców Jedynego. Wygląda jednak na to, że Valdor ma szansa stać się osobnym systemem w klimatach high fantasy, jednak nie prędko będzie nam dane się z nim zapoznać.

Nadchodzi jednak Monastyr 2.0 więc jest szansa, że niektóre z pomysłów na dodatki znajdą odzwierciedlenie w materiałach do nowej edycji.

Władca Zimy

Ta nieoficjalna, niezwykle wysoko oceniana kampania do Warhammera tak naprawdę nie jest ukończona. Wydawnictwo zapowiadało dokończenie wątków w kolejnym tomie, jednak do wydania nigdy nie doszło. Jeszcze kilka lat temu, słyszałem o fanach wciąż czekających na zakończenie...

D20 w wykonaniu Portala

I znów Wydawnictwo Portal. Tym razem przenosimy się do czasów świetności systemu D20, gdy Portal postanowił wydać trylogię przygód do D&D zatytułowaną Miecze Zdrady. I tym razem się nie udało dotrzymać obietnic - z trzech zapowiadanych scenariuszy (Wieże Żywiołów, Miecze Zdrady, Granice Światów), poprzedzonych preludium zamieszczonym w 4 numerze Gwiezdnego Pirata, ukazały się dwa pierwsze. Słowem nawet jeśli bardzo cichlibyście dostać te podręczniki to i tak brakuje finałowej części. W planach było też wydanie podręcznika do d20 zawierających 20 przygód-zagadek detektywistycznych, jednak pomysł również nie wypalił (m.in. z uwagi na to, że większość misternych śledztw można było załatwić niektórymi potężniejszymi czarami) i całość skończyła się jedynie paroma publikacjami wspomnianych scenariuszy w Gwiezdnym Piracie (nr 8-12).



Pewnie takich przykładów można poszukać więcej i w głowach naszych rodzimych wydawców kotłowała się masa pomysłów na linie wydawnicze i kolejne dodatki. Ja ograniczyłem się jedynie do znanych mi systemów i tych kliku "przypadków", które utkwiły mi w pamięci. A może wy pamiętacie jeszcze jakieś dodatki, które nigdy się nie ukazały?

30 kwietnia 2010

KB#10: Złe RPG!

23:58 Posted by Grzegorz A. Nowak 4 comments
Tomakon podjął się przeprowadzenia dziesiątej już edycji Karnawału Blogowego. Tym razem jednak nie wszystkim spodobał się temat - niektórzy nawet z góry zadeklarowali, że nie będą pisać. Tym samym ta edycja okaże się chyba najmniej popularną. Ja uważam, że każdy z tematów to swoiste wyzwanie i już przy pierwszych edycjach założyłem sobie, że będę pisał na każdą edycję, choćby nie wiem co. Jest temat - pokaż, że potrafisz coś z niego wycisnąć. To znacznie lepsze niż marudzenie. Temat owszem trudny jest i dla mnie, więc postanowiłem nieco podryfować i zostając w okolicy "uświadamiania nieuświadomionych" napiszę o swoich doświadczeniach z tym problemem. Zdecydowanie łatwiej jest operować na przykładach, a przy okazji zrobię sentymentalne spojrzenie przez ramię na swoją RPGową przeszłość. Uwaga, notka będzie nieco osobista.

Należy na początku podkreślić, że mój debiut miał miejsce bardzo wcześnie, bo w okolicach trzeciej, lub czwartej klasy szkoły podstawowej (!). Oczywiście wtedy była to raczej kolejna z zabaw, ale na tyle interesująca i pozbawiona granic, że nie został po dziś dzień. Zostałem pochłonięty na dobre, a wraz ze mną paru kolegów ze szkoły. Był Warhammer, była Magia i Miecz, były też i k10-samoróbki, przygody o księżniczkach i smokach oraz cała masa absurdów rodem z filmu the Gamers. Słowem zupełne prehistoria. Dziś uważam, że to stanowczo za wcześnie, żeby zaczynać grę w "normalne" rpg i znacznie lepszym pomysłem był czytany przeze mnie wpis blogowy o wprowadzaniu w grę młodzieży (ktoś pisał, chyba na blogu na Polterze, o sesji dla swojego kuzynostwa na podstawie jakiegoś MMORPG, z prostą mechaniką wspierającą konwencję - niestety nie pamiętam kto to był i nie mogę znaleźć tej notki tekst znajdziecie na blogu Mayhnavea).

Moi rodzice odnosili się do RPG z rezerwą - matka powtarzała "nie podoba mi się to, ale toleruję" - choć nigdy nie zadali sobie trudu, żeby przyglądnąć się grze czy podręcznikom. Wszystko było w porządku dopóki przypadkiem nie zobaczyli jakiejś nieodpowiedniej dla młodego człowieka rzeczy. Pamiętam, że była jakaś sprzeczka o wizerunek Golgothy, jednej z postaci występującej w uniwersum Mutant Chronicles - postać zdobiła pierwszy numer Inferno, efemerycznego magazynu wydawnictwa Mag o karciankach. Gazeta został w ten sposób skonfiskowana i nie mogłem poczytać najnowszych list kart... Nie trafiały argumenty, że ten obrazek mi nie jest do niczego potrzebny, nie przywiązuję do niego wagi itp. Wystarczyło, że był "wyuzdany i demoniczny".

"Kontrowersyjna" Golgotha z Doom Troopera

Podobne sytuacje zdarzały się naprawdę rzadko, ale mimo wszystko utkwiły w pamięci. Kolejnym razem "poszło" o znak ankh, który można znaleźć w podręczniku do Wampira: Maskarady - dla rodziców po prostu jakiś "znak okultystyczny". Niestety nie byli w stanie zrozumieć dlaczego on tam był i co miał oznaczać. W sumie dobrze, że nie przeglądali reszty podręcznika. Skończyło się jedynie na wymianie zdań, obyło się bez żadnych konfiskat. Zaznaczę, że obie sytuacje miały miejsce już później niż w czasach prehistorycznych, czyli w wieku mniej więcej 12-13 lat (a Wampir był chyba jeszcze później).

Gimnazjum (tak jestem rocznikiem uczonym już na nową modłę) było czasem beztroskiego, nieco bardziej poważnego grania. Jakieś eksperymenty ze storytellingiem, skomplikowane fabuły, lektura Jesiennej Gawędy. Wtedy też kupowało się absolutnie każdy numer MiMa i to właśnie jeden z nich był powodem kolejnego zgrzytu związanego z RPG, tyle że tym razem miał miejsce w szkole. Jedna z nauczycielek przyuważyła posiadanego przeze mnie MiMa (nr 11/99) i zainteresowała się tym co czytam. Jednak jej początkowa ciekawość przerodziła się w oburzenie. Sam tytuł, Magia i Miecz, już wzbudzał w nauczycielce podejrzenia, a po przeglądnięciu kilku stron (natknęła się między innymi na zapowiedź dodatku do Delta Green gdzie widniała swastyka, artykuł o duchach na sesji i gawędową opowieść o profesji kapłana w Warhammerze) uznała arbitralnie: "Coś mi się zdaje, że to jest szatanistyczne pismo!". Konfiskata gazety, wizyta u wychowawczyni, dyrektora, potem rodzice w szkole (szczęśliwie po tylu latach już wiedzieli o co chodzi i stanęli na wysokości zadania broniąc swoje dziecko). Mądra wychowawczyni po bliższym zapoznaniu się z materiałem dowodowym trzeźwo stwierdziła, że nie ma w tym nic złego, choć osoba postronna może źle postrzegać takie czasopismo. Szczęśliwie nie miałem więcej takich problemów. Im człowiek był starszy tym problemów mniej - liceum to zupełnie inna śpiewka, bo tam mieliśmy już własny szkolny klub fantastyki i nauczycielkę, która grała w RPG.

Felerny numer 11/99 Magii i Miecz

Powyższy wpis właściwie nie odpowiada na postawioną w temacie karnawału pytanie, czyli jak przedstawić nasze hobby osobą postronnym. Pokazuje za to autentyczne przypadki z życia i to negatywne (patologiczne?). Szczęśliwie czasy się zmieniają w dorosłość już weszło pokolenie RPGowców, co i rusz słychać jak rośnie kolejne! Myślę, że problem niezrozumienia RPG mija, gdyż co raz więcej osób przyzwyczajonych jest do nowych mediów i ogólnie pojętej popkultury. Dziś łatwiej jest wytłumaczyć czym jest RPG, opierając się na przykładach scenerii komiksowych, czy filmowych, które potem "odtwarzamy" na sesji. Osobną kwestią jest też wiek grającego - moi rodzice wiedzeni byli troską o swoją pociechę, a słuchając w telewizji o zagrożeniach ze strony sekt i widząc dziwne książki w domu mogli nabrać obaw, które wynikały po prostu z nieznajomości tematu. Możemy mieć tylko nadzieję, że kolejne pokolenia RPGraczy nie będą miały takich problemów.

A jak to u was wyglądało? Mieliście podobne incydenty w swojej karierze rpgowców? Pewnie dałoby się zrobić katalog tego typu przypadków, prawda?

24 marca 2010

KB#9: House rules

10:51 Posted by Grzegorz A. Nowak 2 comments
I znów ledwo zdążam przed końcem Karnawału Blogowego. Ale w sumie wynika to z samego tematu - ciężko mi było zabrać się do pisania. Nie chodzi mi o to, że wybrany temat jest zły - po prostu mechanika w grach fabularnych nigdy nie była moją mocną stroną. Niech za przykład posłuży moja wiecznie wspominana, ale nigdy nie opisana autorka, przy której nie mogę się zdecydować na jakiej mechanice spróbować ją oprzeć. I tak się miotam między jedną darmową, a drugą od bez mała dwóch lat!

Ale do rzeczy - tym razem piszemy o domowych modyfikacjach, więc do dzieła!

Jak już wcześniej wspominałem, mechanika nie jest moja najmocniejszą stroną. Nigdy nie byłem tym graczem, który siedzi długimi godzinami z podręcznikiem, żeby znaleźć fajne atuty i sztuczki dla swojej postaci. Nigdy nie potrafiłem, odpowiednio zgrać mechanicznie postaci - jakoś zawsze wystarczał mi odpowiedni opis fabularny, koncept postaci i pod to urobione wartości cech i umiejętności. Być może wynika to z tego, że przez większość swojej kariery RPGowej częściej prowadziłem niż grałem, stąd bardziej zajmowało mnie wymyślanie historii zamiast grzebania w mechanice.

Z tego wynikał zawsze też inny fakt - będąc MG nie przywiązywałem specjalnej uwagi do zasad raczej uważając, żeby nie przeszkadzały w grze i prowadzonej historii. Czasem zdarzało się, że jakiś sprytniejszy gracz znajdywał mechaniczną możliwość, której ja nie przewidziałem, i w ten sposób zaskakiwał mnie na sesji. Szczęśliwie jakoś nie pamiętam, żeby taka sytuacja doprowadziła do jakiejś katastrofy, albo chociaż kłótni, więc podejrzewam że szedłem graczom na rękę na bieżąco zmieniając scenariusz.

Łatwo się domyśleć, że skoro sam nie grzebałem zbytnio w mechanikach, to i wielu zasad domowych u mnie nie było. I rzeczywiście - zazwyczaj przyjmuję grę RPG z dobrodziejstwem inwentarza i staram się grać wedle tego co napisano w podręczniku ufając, że ludzie którzy to napisali wcześniej spędzili trochę czasu na wspólnych grach i testowaniu zasad. Choć zdaję sobie sprawę z karkołomności tego założenia w niektórych przypadkach. Jeśli już mają miejsce jakieś modyfikacje, zazwyczaj nie wychodzą z mojej inicjatywy - przeważnie są reakcją na uwagi moich graczy. Zdarzają się i zmiany wprowadzone przeze mnie, ale i tak nie są mojego autorstwa (np. przychylam się do używania w Monastyrze alternatywnych zasad strzelania z broni palnej).

Moja awersja do zmian wynikała nie tylko z mojej nieumiejętności zabawy mechaniką. Pamiętam jak irytowało mnie zawsze, że przychodząc do nowego MG, czy grając na konwencie z przypadkowymi ludźmi, co chwile okazywało się, że gramy w różny sposób, używamy bądź nie używamy niektórych zasad i choć leżał przed nami podręcznik do jednej gry, to każdy grał inaczej. Do tego dochodzi jeszcze obawa przed naruszeniem "integralności systemu" - po prostu istnieje szansa, że gdy zmienimy jeden element, kiedyś to się na nas zemści - np. okaże się, że gracze są zbyt potężni, a raz powziętą decyzję ciężko jest zmienić (wyobrażacie sobie odebrać graczowi jakiś bonus mechaniczny, na który zgodziliście się kilka sesji temu?).

Dziś uważam, że mechanika w RPG jest potrzebna, miedzy innymi właśnie po to, żeby gracze mogli się nią bawić. Skoro tyle czasu na to poświęcają to czemu miałbym odbierać im tę zabawę? Samemu zdarza mi się "siedzieć" nad mechaniką i zastanawiać się czy aby na pewno wszytko mi pasuje i czy potrzebne są jakieś zmiany (jeśli tak wprowadzam je w porozumieniu z graczami). Nadal najpierw staram się trzymać podręcznika, a z czasem gdy przyjdzie oswojenie z mechaniką zastanawiam się czy wymaga poprawek, czy też nada się do gry w "czystej postaci".

Domowe zasady? Owszem, ale jedynie wtedy gdy są naprawdę potrzebne.

A na deser - krótka lista najbardziej dziwacznych zmian mechanicznych, jakie pamiętam:

  • - wprowadzenie rasy kenderów do Warhammera 1ed - pod wpływem jakiejś publikacji internetowej
  • - wprowadzenie rasy drowów do Warhammera 1ed - tym razem konwersja własna. W naszym wykonaniu były to elfy, które miały Punkty Magii niezależnie od profesji (czyli np. taki banita, rzucający kulę ognistą!)
  • - prowadzenie Star Warsów na mechanice starego Świata Mroku (gdzieś chyba mam jeszcze kartę postaci przygotowaną pod tę konwersję)
  • - no i wisienka na torcie: próba prowadzenia Planescape'a na mechanice... Kryształów Czasu (!)

18 lutego 2010

KB#8: Mam marzenie...

14:12 Posted by Grzegorz A. Nowak 7 comments
Najnowsza edycja Karnawału Blogowego spotkała się z mieszanym przyjęciem. Jednym podobał się otwarty, szeroki temat, a inni już na wstępie zapowiedzieli, że nie będą brać udziału w zabawie. Zupełnie nie wiem dlaczego Karnawał, w którym mielibyśmy dzielić się swoimi RPGowymi marzeniami miałby być gorszy, od poprzednich. Dlatego ja nie mam zamiaru przerywać tradycji i czas na uzewnętrznienie swoich hobbystycznych pragnień!

Wydanie własnego RPG

Tego można było się spodziewać - każdy MG ma pomysł na genialne RPG i najchętniej chciałby go wydać. I ja oczywiście mam taki pomysł i takie marzenie, ale jak na razie pozostaje wielkim niezrealizowanym. Jestem realistą, więc zdaję sobie sprawę jak powszechne i karkołomne jest ta chęć, jednak przy ciężkiej pracy i odrobinie szczęścia czemu nie spróbować własnych sił. Oczywiście pisząc "wydanie", każdy myśli o pięknej księdze stojącej na półce w towarzystwie innych RPGów, jednak na początek przydałaby się choćby autorka, która dałoby się przełknąć. Od dawna w głowie siedzi mi pomysł, który co i rusz wzbogaca się, ewoluuje i zmienia się - wypadałoby dać mu wreszcie wyjść poza czaszkę. Na początku myślę o czymś w rodzaju "grywalnego demo", dzięki któremu można spokojnie stworzyć postać i liznąć nieco klimatu. Ładny PDF byłby w sam raz. Problem w tym, że do ładnego PDFa przydałyby się ładne grafiki, ładny layout, dobry skład - słowem rzeczy, o których nie mam bladego pojęcia. I w ten sposób marzenia w konfrontacji z rzeczywistością wydają się tracić na możliwości realizacji. Nie zamierzam się poddawać, czy jednak coś z tego wyjdzie - okaże się w przyszłości.

Więcej niż podstawka

Chciałbym, żeby w Polsce zdecydowana większość systemów nie kończyła swojego żywota tylko na jednym podręczniku. Jakiś czas temu wpadł mi w ręce Midnight - bardzo fajny pomysł na dark fantasy, pięknie wydany podręcznik i to w świetnej cenie. Może rzeczywiście tłumaczenie ma swoje mankamenty (które szczególnie bolą kiedy trzeba korzystać z angielskich dodatków) ale przynajmniej system zaistniał na naszym rynku. Niestety jak zaistniał, tak skończył - od wydania minął ponad rok, ale dodatków na pewno nie zobaczymy. A Midnight to tylko przykład, bo przecież takich systemów jest znacznie więcej.

Grający - kupujący

To wiąże się nieco z poprzednim marzeniem ale chciałbym, żeby każdy RPGracz miał przynajmniej 1/4 podręczników, które u mnie leża na półce. Prawda, że jestem typem "kolekcjonera" i tych ksiąg jest u mnie naprawdę dużo, ale czasem pogarda dla oryginalnych podręczników wręcz doprowadza mnie do szewskiej pasji. Dlatego np. na ostatniej sesji Legendy 5 Kręgów bylem zachwycony kiedy spostrzegłem że na 5 grających mamy aż trzy oryginalne podręczniki. Szkoda tylko, że dopiero tyle lat po zamknięciu linii. Rozumiem, że PDFy łatwo można ściągnąć z neta - ba! sam mam ich trochę, ale i tak korzystam z oryginałów i nawet jak trafi w moje ręce coś "nie do końca legalnego", to przeważnie dążę do kupna, gdy zostanie mi trochę wolnej kasy. Przyznaję - nie jestem święty, ale powiem nieco nieskromnie jeszcze raz: gdyby wszyscy RPGracze w Polsce mieli choć część takiej kolekcji jaką ja uzbierałem to żaden wydawca nie miałby problemów z utrzymaniem się na rynku, a nowe RPG wyrastałyby u nas jak grzyby po deszczu. Ale jesteśmy niszą, więc cóż się dziwić. Można jedynie pomarzyć.

Polski fandom RPG

Chciałbym, żeby polscy fani RPG żyli zgodnie. Ilość różnych podziałów w i tak malutkim środowisku jest wręcz żenująca i choć można mnie zaszeregować do "tych od blogosfery" to ja nie czuje się w żaden sposób lepszy, czy gorszy "tych z Poltera" czy "tych skądinąd". Łączą nas wspólne cele, wspólna pasja i hobby więc po co unosić się ambicją, dyskutować o wyższości jednego grania nad innym i dolewania paliwa do flejmów? Staram się omijać tego typu dyskusje, bo wyznaje starą zasadę, że lepiej budować niż burzyć. Trzymam też kciuki za takie "budujące inicjatywy" jak właśnie Karnawał Blogowy, czy ostatnio powstała Puszka Pandory. Wydaje się to takie proste, nie?

Krakowskie konwenty

Kiedyś Kraków był jak Mekka RPGowa i niestety ten czas znam jedynie z opowieści. Załapałem się jedynie na kilka ostatnich konwentów w moim rodzinnym mieście, a teraz panuje u nas zupełna posucha. Gdzie wielkie Krakony? Gdzie Con-trylogie? [Edit: Gdzie Imladrisy?] Niestety nie siedzę aż tak w środowisku, żeby dociec przyczyny takiego stanu rzeczy, ale chciałbym żeby była jakaś szansa na odmianę. Upatruję pewnej szansy w małych konwentach takich jak niedawny, portalowy Stary Port. Może byłaby szansa zorganizowania właśnie czegoś takiego u nas? Skoro duże imprezy nie zdają egzaminu, może spróbować z czymś małym? Mały może więcej?

23 stycznia 2010

KB#7: Gracze jak LEGO

16:10 Posted by Grzegorz A. Nowak No comments
Czas szybko leci i mamy już siódmą edycję Karnawału Blogowego. Tkwiąc w mocnym postanowieniu brania udziału w każdej kolejnej edycji wreszcie trzeba dorzucić i swoje trzy grosze do zadanego tematu. A w tym miesiącu zmagamy się graczami. Dużo już zostało na ich temat napisane - ja spróbuję odpowiedzieć na pytanie jak różnorodność wymagań, przyzwyczajeń i stylów gry wpływa na wspólną zabawę na sesji.

Ileś tam typów graczy*. Typ 2 - Prawdziwy gracz:
Nie zaczynaj!!! Potrzebuję jeszcze dwóch minut, aby w czuć się w postać.


Od lat dokonuje się podziałów ludzi grających w RPG. Czasem są tą, żartobliwe i przejaskrawione stereotypy mające na celu zwrócenie uwagę na charakterystyczne cechy grających. Miały też miejsce bardziej poważne podejścia do sklasyfikowania sposobu gry (jak np. teoria GNS) - pomińmy to na ile udane. W każdym razie nie da się ukryć, że istnieje mnogość podejść do gry samej w sobie, ale także poszczególnych jej elementów - świata, konwencji, czy mechaniki. Mamy powergamerów i munchkinów, klimaciarzy i aktorów, symulacjonistów i strażników zasad, czy wreszcie casuali i początkujących.

Jest całe mrowie różnych ludzi, kumpli i przyjaciół, którzy zbierają się, żeby wspólnie spędzić kilka godzin na dobrej zabawie. Tylko jak pogodzić, te wszystkie typy i upodobania? Najczęściej właśnie bywa ta, że na sesji spotykają się gracze o różnych osobowościach i sposobach gry, a MG musi się dwoić i troić, żeby każdy z nich miał co robić i jeszcze sam scenariusz był spójny i ciekawy.

Ileś tam typów graczy. Typ 8 - Pan Ja Wiem Lepiej:
Nie, jeśli zajrzysz do Podręcznika Mistrza Gry, na stronę 81 paragraf 5, to zobaczysz, że ten czar nie działa na gryfony.


Dlatego uważam, że niezwykle ważne jest dopasowanie graczy. Gracze zwyczajnie muszą mieć przynajmniej kilka cech wspólnych, pomijając rzecz jasna sympatię do systemu w którym rozgrywana jest przygoda, które pozwolą na bezbolesne związanie grupy i w efekcie przeprowadzenie udanej sesji. Można długo mówić o umowie społecznej, porozumieniu między grającymi i ustaleniu stylu gry jeszcze przed sesją, ale tak naprawdę nie da się pozbyć wszystkich przyzwyczajeń, szczególnie gdy formuje się grupę z osób, które wcześniej mało ze sobą grały.

Oczywiście z czasem taka drużyna w mniejszym lub większym stopniu "dociera" się - gracze współpracują, MG stara się żeby wszyscy mieli co robić i równo się bawili, a własne ambicje tworzenia przygód stara się nie przedkładać nad zwyczajną, dobrą zabawę. Zdarza się jednak, że któryś z grających (graczy czy MG) jest nieustępliwy, już dawno wypracował swój własny styl i ciężko mu jest dostosować się do gry. Wtedy następują zgrzyty i nieporozumienia. Przykład? Grałem kiedyś sesje, na której był umiarkowany odgrywacz i zawzięty powergamer. Wszystko było ok, do czasu jak postać tego pierwszego - zabawny lekkoduch - chciał zrobić psikusa swojemu kumplowi, granemu przez tego drugiego. Powergamer słyszał co deklaruje drugi gracz, więc gdy zbliżał się do "miejsca zrobienia psikusa", żądał testów inicjatywy i spostrzegawczości, a gdy MG arbitralnie mu tego odmówił wykłócał się jeszcze długo. W ten sposób ciekawa, zabawna scena, została zabita przez różnice w podejściu do gry.

Ileś tam typów graczy. Typ 13 - Thermonuclear Man:
Dobra, tnę tego orka moim półtorakiem, (rzut). Wypadło 2, +2 za siłę, +3 za specjalizację, +2 za broń (blah, blah, blah). Wychodzi 27. (Sarkastyczny uśmiech) Czy trafiłem?

Dlatego ja lubię grać w gronie osób, z którymi przebrnąłem już przez nie jeden scenariusz i których dobrze znam. Taka gra daje MG komfort psychiczny - wiedząc z kim ma do czynienia łatwiej jest zaplanować przygodę i poprowadzić ją. Zyskują również gracze, którzy mają gwarancję zaspokojenia swoich wymagań i wiedzą, że przychodząc na sesje z pewnością nie stracą tych kilku godzin. Jest to sytuacja idealna, niestety nie zawsze możliwa, bo nawet w stałych grupach zdarzają się osoby niereformowalne, które ślepo będą podążać za swoimi przyzwyczajeniami nie bacząc na innych.

Zdarzało mi się grać z osobami, których nie znam zbyt dobrze, lub prawie wogóle. Takie sesje traktowałem jako wyzwanie - byłem ciekaw czy będę w stanie poradzić sobie z nieprzewidzianymi pomysłami i sytuacjami na sesji. Każdy kto prowadzi na konwencie, albo w jakimś klubie, gdzie nie wszyscy się znają, wie o co chodzi. Nie mogę powiedzieć, że takie sesje nie mają swojego uroku, ale są inne, wymagają odrębnego przygotowania i specyficznego scenariusza, a także sporego doświadczenia MG. W takim wypadku zdecydowanie łatwiej prowadzi się mniejszym grupom - przy liczbie pięciu graczy istnieje ryzyko, że nie uda się poświęcić odpowiednio dużo czasu wszystkim i ciężko będzie zapanować nad całą grupą. Przyznam szczerze, że nie mam doświadczenia w prowadzeniu większym grupom - wiem, że są MG którzy mają pod sobą duża grupę i dają radę, jednak ja uważam, że optymalną liczbą są 3-4 osoby.

Ileś tam typów graczy. Typ 17 - Optymistyczny marzyciel:
Gdy przejdziemy tę kampanię, przeskoczę jakieś dziewięć, dziesięć poziomów i kupie sobie najlepszy topór bojowy jaki można!

Dopasowanie grających jest niezwykle ważne. Najłatwiej uniknąć konfliktów właśnie poprzez dobranie odpowiednich osób, które będą miały podobne oczekiwania i sposób grania. Niestety niewielu może sobie pozwolić na taki komfort, dlatego "dopasowanie" wypracowuje się wraz z upływem czasu i kolejnymi sesjami, a możliwe jest tylko przy równym udziale wszystkich graczy, również Mistrza Gry. Czasem jednak będzie trzeba tolerować kogoś odstającego od reszty, lub podjąć decyzje o zmianie składu, co najczęściej nie jest takie proste - jak powiedzieć kumplowi, że nie gra "po naszemu"?

Dlatego życzę wszystkim udanych sesji i jak najmniej problematycznych grających, którzy nie będą się chcieli dopasować.

*Opisy typów graczy pochodzą z starego numeru Magii i Miecz (MiM nr 2(7)/94, s. 66), gdzie znajdował się ich przedruk z Informatora Konwentowego Krakonu '94.

21 grudnia 2009

KB#6: Nie zabijaj

22:22 Posted by Grzegorz A. Nowak 1 comment
Kolejny karnawał blogowy się kończy i z różnych powodów miałem nie brać w nim udziału. Jak widać przemogłem się i praktycznie w ostatnim momencie postanowiłem dodać coś od siebie i mam nadzieję, że będzie to godne uwagi - co może być ciężkie przy sporej frekwencji. Nie będę specjalnie oryginalny ale swój wpis poświęcę przypadkom śmierci w historii mojego eRPeGowania i postaram się wyjaśnić dlaczego było jej bardzo mało.

U zarania dziejów mojej przygody z grami fabularnymi, a było to w podstawówce w okolicach 3-4 klasy problem śmierci Bohatera Gracza przyjąłem niejako z "dobrodziejstwem inwentarza". Podręcznik do Warhammera, od którego wszystko się zaczęło, przewidywał możliwość zejścia jednego z bohaterów - a nawet podawał ich całe mnóstwo, począwszy od ostrej broni (z soczystą tabelą trafień krytycznych), przez obrażenia od ognia, upadku z wysokości, chorób, czy magii. Wtedy jeszcze traktowałem WFRP jak generic fantasy, więc nie odbierałem tych zasad przez pryzmat nieco ponurego settingu, gdzie nie dość, że bohaterowie wychodzą z rynsztoka to często mogą w nim zakończyć swój żywot. Po prostu - były zasady, które przy stracie odpowiedniej ilości Punktów Przeznaczenia i Żywotności przewidywały koniec ostateczny.

I rzeczywiście zdarzało się, że postacie ginęły. Moja pierwsza przygoda skończyła się właśnie w ten sposób i na sesjach parę pechowych rzutów nie raz ratował jedynie Punkt Przeznaczenia (na jednej - pamiętam to bardzo wyraźnie - straciłem 2 PP w totalnie głupi sposób: ześlizgując się z dużej wysokości po felernym rzucie). Raz nawet kolega, któremu postać nagle zginęła w środku sesji, zareagował na to płaczem. To już sytuacja ekstremalna, ale wśród bardzo młodych graczy (wiekiem i stażem) mogła się przytrafić. W sumie cóż się dziwić - człowiek tworzy swoją postać, przywiązuje się do niej i po kolejnych sesjach obmyśla na co wyda PDki, w którą stronę będzie rozwijać umiejętności, a tu nagle TRACH!!! koniec nie ma twojego ulubieńca. Śmierć potrafiła nieźle namieszać w scenariuszu - bo co właściwie zrobić z takim graczem? Szybko tworzyć nową postać? Dać jakiegoś NPCa do odgrywania? Żadne z wyjść nie będzie satysfakcjonujące.

Dlatego po kilku latach grania przyszła refleksja - po co właściwie zabijać? Dlaczego mam odmawiać któremuś z graczy prowadzenie swojego wypieszczonego bohatera? Nastąpił okres w którym śmierci na sesjach praktycznie nie było. Zwyczajnie - jako MG - nie zabijałem, oszukiwałem na kościach skryty za zasłonką i starałem się rozstrzygać sytuacje na korzyść graczy. Oczywiście zdarzało się, że zostali pokiereszowani, nawet chyba tracili PPki więc generalnie łatwo nie było, jednak postacie graczy były na tyle ważne, powiązane i osadzone w kolejnych scenariuszach, że śmierć ich omijała. Zarzekałem się wtedy, że jedynie w przypadku skrajnej głupoty grającego możliwa była śmierć - w ramach kary. Taka sytuacja miała charakter niepisanej (a nawet nieomawianej) umowy między grającymi - Bohaterowie nie zachowywali się jak nieśmiertelni choć w teorii takimi byli. Wyznawanie tej zasady sprzyjała gra w wąskim, zaufanym oraz niezmiennym gronie i utrzymała się bardzo długo.

Ta sytuacja zmieniła się jakieś 2-3 lata temu i trwa do dziś. Dojrzałem do tego, żeby dostrzec w śmierci ciekawe narzędzie, którym można posłużyć się na sesji. Nadal nie ma możliwości przypadkowej śmierci - podobnie jak karnawałowi przedmówcy uważam, że Bohater może zginąć jedynie, gdy ma to związek z całą fabułą. Bardzo też podoba mi się koncepcja, którą podpatrzyłem u Trzewika, chyba w jednej z Jesiennych Gawęd. Ignacy podawał tam przykład Trzynastego Wojownika, gdzie wódz wikingów - mimo, że umierający od trucizny - toczy ostatnią, finałową, bohaterską walkę i dopiero po niej umiera. Idea "opóźnienia śmierci" do kulminacyjnego momentu scenariusza bardzo mi się spodobała i jeśli zajdzie taka potrzeba z pewnością wykorzystam ją na sesji.

Reasumując zajęło mi trochę czasu, żeby wyprowadzić obecne podejście do tematu śmierci. Dziś uważam, że gracze nie mogą być pewni nietykalności swoich postaci na sesji - wtedy tworzenie scen pełnych akcji i niebezpieczeństwa mijałoby się z celem (wyjątek stanowią systemy filmowe). Przypadkowa śmierć nie pasuje do dobrego scenariusza dlatego staram się jej unikać - dając drugą szansę (twórcze powielenie Punktów Przeznaczenia), odkładając ją na odpowiedni moment, czy wreszcie zastępując ją poważnymi konsekwencjami, które jednak nie wykluczają postaci z rozgrywki.

Na koniec przytoczę jeszcze jedną sytuację związaną pośrednio ze śmiercią bohaterów. Kiedy nastał czas drugiej edycji Warhammera ja i mój starszy brat mieliśmy kilku "wypasionych" bohaterów, którzy ochoczo korzystali z mechanicznych absurdów "jedynki". Zamiast przerabiać starych ulubieńców na nowe zasady postanowiliśmy zakończyć pewien etap swojej gry i rozliczyć się z przeszłością. Ustaliliśmy, że fabularnie nasi bohaterowie ponieśli śmierć w czasie Burzy Chaosu. Być może było to na murach Middenheim, może w dzikich ostępach Ostlandu, lub na pograniczu z Kislevem - w każdym razie ponieśli bohaterską, nieodwracalną śmierć. Uznaliśmy, że to dobry sposób na odłożenie starych kart postaci. Do dziś wspomnienia o tym wydarzeniu pojawiają się na sesjach WFRP 2ed - np. bohater Sammela - Viggo-Oswald von Stichlgladen - jest synem zmarłego w czasie oblężenia Middenheim Leonarda-Friedricha von Stichlgladena. Pamięć o ojcu-bohaterze nie raz powraca w czasie sesji.

18 listopada 2009

KB#5: Najważniejsze reguły

23:29 Posted by Grzegorz A. Nowak 7 comments
Ostatnimi czasy na tym blogu biorę udział jedynie w cyklicznych wydarzeniach blogerskich. Gdyby nie Karnawał i nowy Tydzień małych publikacji znów miałbym pewnie miesięczny zastój. Najwyższy czas zabrać się więc do roboty, żeby znów na ostatnią chwilę załapać się na Karnawał. Tym razem piszemy o najważniejszych zasadach w grach fabularnych. No to do dzieła!

Jak już wspomniałem karnawał trwa już prawie miesiąc i mogliśmy już przeczytać niejeden wpis na zadany temat. A jest on na tyle szeroki, że można pisać naprawdę sporo i z różnych punktów widzenia. Nie będę się jednak wdawał w dyskusję nad jego interpretacją, bo przecież najważniejsze zasady mogą dotyczyć wszystkiego - podejścia do gry, "zachowania przy stole", konwencji, czy też samej mechaniki. Ja skupię się na dwóch ostatnich, zostawiając pozostałe podejścia kolegom od klawiatury (kto jeszcze nie widział niech szybko przegląda blog Zuhara z listą uczestników karnawału). Spróbuje przyglądnąć się najważniejszym zasadom mechanicznym i ich współdziałaniu z konwencją systemu RPG.

Konwencja jest najważniejsza!

Żadnej Ameryki nie odkrywam tym stwierdzeniem, ale jest to chyba najważniejsza zasada dotycząca mechaniki każdego systemu RPG. Mechanika powinna odpowiadać przyjętej konwencji, być jej odzwierciedleniem w regułach gry. Problem w tym, że nie zawsze autorzy o tym pamiętają. Ba! Nawet profesjonalnym wydawcom to się zdarza.

Dla przykładu - system d20, moim zdaniem, sprawdza się całkiem nieźle w D&D. Konwencja od zera do bohatera jest zachowana, a gra pomimo wielu zmian między poszczególnymi edycjami zachowuje kilka klasycznych założeń mechanicznych znanych z poprzednich. Natomiast niegdysiejsza mania przerabiania każdego systemu na d20 spotykała się z moim zupełnym niezrozumieniem, bo niby jak się miała ta mechanika do Call of Cthulhu, Deadlands czy Fading Suns? Rozumiem, że decyzja o wydawaniu RPG na mechanice d20 była podyktowana względami marketingowymi - d20 dobrze się sprzedawało i było na otwartej licencji. Z perspektywy czasu widać jednak, że złote czasy dla tej mechaniki minęły i w systemach które próbowały się podpiąć pod jej sukces nie ma już ani śladu "kości dwudziestościennej".

Na polskim poletku też nie trzeba daleko szukać. Monastyr jest dobrym przykładem systemu z mechaniką znacznie odstającą od konwencji. Jest w niej kilka fajnych patentów, jednak cała gra zyskałaby znacznie więcej na gruntownej przeróbce mechaniki (zresztą to postulat tak stary jak sam system). Niby świat to mroczny płaszcz i szpada nastawiona na złożone opowieści i intrygi, jednak mechanika momentami jest zbyt zagmatwana, nieintuicyjna i niejednorodna. Do tego praktycznie niegrywalne zasady magii i nieelastyczny system walki odstrasza wiele zainteresowanych tym RPGiem osób, a kwestia klaryfikacji i usprawniania zasad jest jedną z najczęściej podnoszonych w dyskusjach internetowych. Ja też mam podobne odczucia - świat Monastyru urzekł mnie, ale z mechaniką zmagam się do dziś (choć na przykład Prawdziwe Starcie podoba mi się, ale ubolewam, że sprawdza się właściwie tylko przy walce rapierem)

Jeszcze raz - konwencja musi być odzwierciedlona w mechanice, bo jeśli sięgam po RPG heroiczne, to chcę tworzyć bohatera, który w krótkim czasie będzie potężny - nie ważne czy to w mieczu, magii czy słowie. Gdy chce grać w mroczne, realistyczne fantasy, chciałbym odczuć, że nie jest łatwo, na wszystko trzeba zapracować, a każde nawet najprostsze zadanie może okazać się wyzwaniem. Kiedy chcę zagrać w iście filmowym stylu nie potrzebne mi są dokładne zasady fali uderzeniowej granatu, ale taką zasadę widziałbym w taktycznym RPG, w którym drużyna stanowi elitarną jednostkę specjalną. Niby takie proste, nie?

Walka jest równie ważna

Chyba nie ma systemu RPG, w którym zabrakłoby rozdziału poświęconego walce. Kiedyś w ś.p. MiMie ukazał się artykuł, który tłumaczył obecność walki w grach fabularnych rodowodem sięgającym gier bitewnych. W tych ostatnich chodziło tylko o starcia w różnych skalach, więc w RPG nie mogło ich też zabraknąć. Nie da się temu twierdzeniu odmówić po części racji, jednak przecież nic nie stoi na przeszkodzie żeby stworzyć system pozbawiony tego elementu. Tylko po co? Walka nadaje rozgrywce dynamizmu i akcji, a dobry scenariusz RPG przypomina trochę kiepski film, w którym dużo się dzieje, fabuła mało ambitna a wątki nie zawsze należycie rozwinięte. Ale najważniejsza jest przecież dobra zabawa.

Walka również powinna podpadać pod konwencję gry i gdy tworzymy postać sławnego szermierza, to chcielibyśmy, żeby koncepcja postaci miała przełożenie na reguły. Więc potrzebne nam są odpowiednie do tego narzędzia - manewry, atuty, sztuczki, biegłości, czy inne zasady sprawiająca, że nasza postać jest ciekawsza, może więcej, a sama walka spełnia wymagania przyjętej konwencji. Jeśli gramy w uniwersum, gdzie jedna kula może zabić, a po starcie siłowe sięga się w ostateczności mechanika również powinna to wspierać - gracz deklarując sięgnięcie po broń musi się liczyć z tym, że ryzykuje życie swojego bohatera.

Przykładami systemów, które w znacznej mierze realizują te założenia są: 7th Sea, D&D, Exalted, Klanarchia.

Co z różnymi konwencjami?

Są też systemy RPG, w których nie ma jasno sprecyzowanej konwencji, albo po przeczytaniu podręcznika, można doszukać się więcej niż jednej możliwości. W takim systemie z równym powodzeniem można poprowadzić przygodę horrorystyczną, intrygancką, awanturniczą, czy filmową. Do takich zaliczyłbym Gasnące Słońca, Neuroshimę, czy Warhammera.

Jednak problem pojawia się przy mechanice - bo jak niby dostosować stos reguł do każdej możliwej konwencji jaką uda się odnaleźć w pojemnym eRPeGu? Twórcy tego typu gier przeważnie starają się znaleźć złoty środek tworząc mechanikę jak najbardziej uniwersalną, która sprawdzi się w każdym rodzaju scenariusza i będzie oddawała działanie rzeczywistości w granicach rozsądku. Z jednej strony jest to dobre rozwiązanie - autorzy dają narzędzia uniwersalne, a ewentualna zmiana konwencji następuje jedynie na poziomie fabularnym, ewentualnie ma odzwierciedlenie w sposobie narracji, lub kreacji/odgrywania postaci.

Ciekawym rozwiązaniem jest zróżnicowanie podstawowych zasad w zależności od przyjmowanej konwencji. Próbę takiego zabiegu mamy w Neuroshimie, gdzie poszczególne kolory wprowadzają kosmetyczne zmiany w mechanice systemu. Podobne kosmetyczne zmiany można stosować na własną rękę, żeby oddać cechy konwencji również w mechanice. Oczywiście takie zbiegi należy stosować z umiarem, podobnie jak z każdą modyfikacją zasad która mogłaby naruszyć równowagę systemu.

Na koniec, w zupełnym oderwaniu od kwestii konwencji, spróbuję zestawić kilka mechanicznych zasad znanych z różnych systemów, które wybitnie przypadły mi do gustu.

Aspekty z FATE'a - kiedy pierwszy raz o nich przeczytałem powaliła mnie rewolucyjność tego pomysłu - jak to? Nie ma Siły i Zręczności? Zastąpienie cech fabularnymi aspektami jest rewelacyjnym pomysłem, który pozwala w łatwy sposób określić przede wszystkim charakter fabularny Bohatera, a nie tylko jego sprawność fizyczną i umysłową. Z FATE'a zdażyło mi się parę razy korzystać, z chęcią prezentowałem jego rozwiązania wśród znajomych ale wciąż odnoszę wrażenie, że pozostało jeszcze przede mną wiele nieodkrytych możliwości wykorzystania aspektów

Walka socjalna - w dzisiejszych systemach to już standard, ale to kolejna rewolucyjna zasada, która wykształciła się dopiero po kilku dobrych latach ewolucji RPG. Kiedyś w trakcie rozmowy na temat systemów autorskich, stwierdziłem, że żeby być na czasie warto takie zasady mieć w swojej autorce. Spotkałem się z odpowiedzią "po co w dyskusji zasady - to się przecież odgrywa!". A jednak! Skoro wojownik może się pochwalić atutami i specjalnymi technikami bojowymi, czemu ktoś wygadany nie może mieć takich samych bajerów? Przyznam, że walkę socjalną miałem okazję przetestować tylko raz, ale sama koncepcja jest na tyle ciekawa, że powinna znaleźć zastosowanie w praktycznie każdym RPG.